کار و فناوری

علامت هاي گرافيكي و حروف نويسي:

اين علامت ها بيننده را در تشخيص و تطبيق موقعيتش با عناصر و اجزاي مختلف مورد استفاده در يك ترسيم معماري، ياري مي دهد.

اين علامتها براي وضوح بيشتر و درك آسان ترسيمات معماري، عناصر مهمي از مجموعه كلي يك نقشه بشمار مي آيند.

نكته 1 :
نمونه هاي لش ها براي نشان دادن جهت و مسيرهاي حركت علامتهاي گرافيكي ، اصطلاحاتي هستند كه با اتكا به تصاوير آنها، اطلاعات تشريح مي شود. براي وضوح ، درك و تشخيص آسان، اين علامات و تصاوير بايد ساده و تميز رسم شوند.

نكته 2 :
كليه علامتهاي گرافيكي و حروف نويسي در يك مجموعه طراحي معماري، بايد متناسب با مقياس ترسيمات ارائه شوند.

تأثير بصري زياد اين علائم، به اندازه وزن (از نظر تيرگي و روشني علامت) و موقعيت آنها بستگي دارد.

  نكات مهم در ترسيم علامتهاي گرافيكي و حروف نويسي :

1 – براي حروف نويسي با ارتفاع مساوي لازم است از خطوط كمكي راهنما كه با مداد بسيار كمرنگ رسم مي شوند، استفاده نمود.

2 – در يك نقشه حروف و علائم بايد از نقطه ديده بيننده، قابل خواندن باشد.

3 – حروف نويسي و علائم گرافيكي بايد با مقياس و اندازه نقشه ها متناسب باشند.

4 – در تمرين حروف نويسي، حروف را دشت و خوانا بنويسيد و از حروف ريز پرهيز كنيد و همواره اندازه حروف را براي تمرين، بيشتر از شش ميليمتر در نظر بگيريد.

5 – پس از اينكه تا حدودي در نوشتن تسلط پيدا كرديد تدريجاً مي توانيد ضخامت حروف را كمتر كنيد.

6 – در موقع نوشتن حروف بزرگ به صورت چاپي، هر حرف را جداگانه، يا تأمل، در يك وهله و به يك نوبت شكل دهيد و به عنوان يك قاعده كلي، حروف كلمات را به هم پيوسته و جمع وجود بنويسيد.

7 – بين كلمات، فقط به اندازه عرض يك حرف فاصله بگذاريد و براي اجتناب از درهم شدن

8 – همانگونه كه در شكل نشان داده شده است، رعايت سطوح مساوي براي حروف ضروريست.

نكته 1 :
براي نوشتن عمودي، مي توان از خط كش تي و گونياي كوچك استفاده نمود، زيرا خط كش تي و گونيا وسيله بسيار مناسبي براي نوشتن قسمتهاي قائم حروف مي باشند.  

  حروف استاندارد:

درشكل ، دو نمونه حروف استاندارد قائم (DIN17) و نمونه فايل يا ايتاليك (Italic) (DIN16) آلمان نشان داده شده است. نمونه هاي زير عموماً براي كارهاي فني و نقشه هاي سازه كاربرد دارند.  

  علائمي كه در نقشه كشي ساختمان مورد استفاده قرار مي گيرند، عبارتند از :

1 – علائم مصالح ساختماني
2 – علائم عناصر ساختمان
3 – علائم لوازم
4 – علائم گرافيكي

نكته 1 :
علائمي كه در نقشه كشي ساختمان مورد استفاده قرار مي گيرند، به گونه اي نشان داده مي شوند كه خلاصه اي از شكل ظاهري جسم در هنگامي كه از بالا به آن نگريسته مي شود و يا نماي رويروي آن جسم است، باشند. هنگامي كه در برش نشان داده مي شود.  

  علائمي كه در پلان بكار مي روند، به دو صورت زير نشان داده مي شوند:

الف – به صورت نماي از بالا
ب – به صورت برش افقي از عنصر  

  رسم جدول نقشه

پس از ترسيم كادر كاغذ، جدول نقشه را مطابق شكل در پايين و سمت راست نقشه رسم مي كنيم.

نكته 1 :
شركتها و مهندسين مشاور ممكن است مطابق با نياز كار خود جدول نقشه هاي خود را به گونه اي مختلف طراحي و ترسيم نمايند.  

  مقياس در ترسيم نقشه هاي معماري

از آنجا كه نمي توان هميشه نقشه هاي معماري و سازه ساختماني را به اندازه طبيعي و واقعي برروي كاغذ ترسيم نمود، ناگزير به كوچك كردن آنها به نسبت معين خواهيم بود. اگر نقشه هاي يك ساختمان به اندازه هاي واقعي آن ترسيم شوند. مقياس 1/1 (يك بر يك) انجام شده كه در حقيقت اين امر مقدور نيست لذا براي سادگي ترسيم لازم است كه اندازه هاي واقعي را به يك نسبت كوچك نمود.

براي كوچك كردن نقشه هاي معماري، از مقياس هاي 50/1 و 100/1 و200/1 و نظاير آن و براي رسم جئيات ساختمان از مقياسهاي 1/1 و 10 /1 و 20/1 استفاده مي شود.  

نكته 1 : هر چه مقياس نقشه بزرگتر انتخاب گردد، به همان نسبت جزئيات اجرايي بيشتري در نقشه ها ترسيم مي شود.  

  اندازه گذاري نقشه هاي ساختماني

نوشتن اندازه هاي دقيق بر روي طرحها و نقشه هاي اجرايي، داراي اهميت بسيار است. زيرا برخي از اشتباهات اجرايي كارهاي ساختماني، نتيجه نقايص اندازه گذاري نقشه ها مي باشد. بدين ترتيب ابعاد اصلي ، مانند طول و عرض كلي ساختمان ، اندازه اتاقها و ضخامت ديوارها، اندازه درها و پنجره ها نشان داده مي شود و براي نشان دادن ابعاد و اندازه هاي بسيار كوچك نظير سرويسهاي بهداشتي، جزئيات درها و پنجره ها از مقياسهاي 20/1 و 10/1 و گاهي 1/1 استفاده مي شود تا بتوان اندازه هاي كوچك را دقيقتر نشان داد.  

  نكات مهم اندازه گذاري در نقشه هاي معماري :

1 – خطوط اندازه گذاري بايد مستقيم و بدون شكستگي باشد.
2 – اعداد اندازه گذاري خوانا نوشته شوند.
3 – اندازه ها، بالاي خط اندازه و در وسط آن نوشته شود.
4 – در كليه نقشه ها از سيستم متريك استفاده شود.
5 – روش اندازه گيري بدين ترتيب است كه در جهت طول و عرض نقشه، ابتدا اندازه هاي كوچكتر مانند ضخامت ديوارها، اندازه پنجره ها و ديوارهاي بين آنها، در يك رديف سرتاسر نوشته شود. سپس اندازه هاي طول و عرض اتاقها و فضاهاي ديگر و در مرحله سوم اندازه هاي كل طول نقشه نوشته شود.
6 – در پلان كدگذاري شده، بايد تمام اندازه هاي طولي و عرضي پلان نوشته شده باشد.
7 – تمام ابعاد و اندازه هاي ارتفاعها بايد در برشها نشان داده شوند.
8 - روش نوشتن اعداد اندازه گذاري ارتفاع روي خط يا بالاي خط اندازه و درست در وسط خط اندازه و از پايين به بالا مي باشد.
9 – در نقشه هاي معماري نظير پلان به جهت اينكه كليه اجزا و عناصر بايد دقيقاً اندازه گذاري شوند، عموماً ناچار مي شويم تعدادي از خطوط اندازه گذاري را در داخل نقشه هاي معماري رسم كنيم.
10 – مشخصات پلكان ( تعداد پله ها، ارتفاع و عرض كف پله) در پلان روي پلان و در برشها كنار پلان نوشته مي شود.
11 – چنانچه بين دو خط اندازه جاي كافي براي نوشتن عدد مورد نظر، وجود نداشته باشد عدد اندازه كنار خط اندازه و در بالا » نوشته مي شود.  

نكته 1 :
اندازه گذاري با خط اندازه اي كه دو سر آن با فلش مشخص شده معمولاً مربوط به ترسيمات صنعتي است و در ترسيمات معماري معمول نمي باشد.  

  يك پلان اندازه گذاري شده :